Author: khalvina

11.
1) S=30 սմ², a=5, b=12, c=13
r=5+12-13/2=2
2) R=13/2
3) P=13+5+12=30 սմ

12.
1) S=96 սմ², a=12, b=16, c=20
r=12+16-20/2=4
2) R=10
3) P=20+12+16=48

13.
1)S=150 սմ², a=20, b=15, c=25
r=20+15-25/2=5
2) R=25/2
3) P=25+15+20=60

14.
1) S=84 սմ², a=24, b=7, c=25
r=24+7-25/2=3
2)R=25/2
3) P=25+7+24=56

15.
1) S=54 սմ², a=12, b=9, c=15
r=12+9-15/2=3
2) R=15/2
3) P=15+12+9=36

1. HB²=255-144=81, HB=9, 1) 9 սմ
2. 2) 3 : 4

Նախագծի հետ կարողեք ծանոթանալ՝ այստեղ։

Նախագծի ղեկավար։ Սամվել Թամազյան
Անդամներ։ Բիգլարյան Սանահին, Մուրադյան Դավիթ, Այվազյան Զոյա և Խանյան Մարիա, Խարազյան Ալվինա

Docs

Լավանդայի մասին տեղեկություններ Լավանդան (Lavandula) բուրավետ բույս է, որն ընդգրկում է ավելի քան 40 տեսակ։ Այն հիմնականում հանդիպում է Միջերկրածովյան տարածաշրջանում, բայց աճեցվում է ամբողջ աշխարհում՝ իր բուժիչ, կոսմետիկ և անուշաբույր հատկությունների համար։ Լավանդայի բուժիչ հատկությունները 1. Հանգստացնող ազդեցություն• Օգնում է նվազեցնել սթրեսը, անհանգստությունը և նյարդային լարվածությունը։ Լավանդայի յուղն օգտագործվում է արոմաթերապիայում՝ քնի որակը բարելավելու համար։ 2. Քնի կարգավորում •Լավանդայի թեյն օգնում է անքնության դեպքում՝ հանգստացնելով նյարդային համակարգը։ 3. Հակաբորբոքային և հակաբակտերիալ հատկություններ • Օգտագործվում է վերքերի, քերծվածքների և մաշկի գրգռվածության բուժման համար։ • Հարմար է ակնեի, էկզեմայի և մաշկի այլ խնդիրների համար։ 4. Մարսողության բարելավում • Լավանդայի թեյը օգնում է նվազեցնել փքվածությունը, աղեստամոքսային ցավերը և սրտխառնոցը։ 5. Մեղմացնում է գլխացավը• Լավանդայի եթերայուղը կարող է նվազեցնել գլխացավը, եթե այն քսեք քունքերին կամ օգտագործեք ինհալացիայի համար։ 6. Իմունային համակարգի ամրապնդում • Լավանդայի յուղը հակաօքսիդանտներով հարուստ է, ինչը կարող է օգնել օրգանիզմին պայքարել վարակների դեմ։ 7. Բարելավում է շնչառական համակարգի առողջությունը • Լավանդայի ինհալացիան օգտակար է մրսածության, բրոնխիտի և սինուսիտի դեպքում։

The question of whether we work to live or live to work depends on individual priorities and values. Some see work as a necessity to support their lifestyle, focusing on personal fulfillment outside their job. Others find purpose in their careers, dedicating themselves fully to their work. Those who “work to live” prioritize work-life balance, enjoying time with family, hobbies, and relaxation. In contrast, those who “live to work” find passion and identity in their jobs, often striving for success and impact. Ultimately, the key is balance—work should support life, not consume it.

Առաջադրանքներ 5. Կարդալ «Փարվանան», արձակ շարադրել Թումանյանի «Փարվանա» բալլադի բովանդակությունը (շարադրանքը պետք է կազմված լինի 5-7 նախադասությունից  և պարունակի 50-60 բառ): Փորձիր պարզել՝  ինչ է բալլադը:

Թումանյանի «Փարվանա» բալլադում պատմվում է գեղեցիկ և քաջ աղջկա մասին, որը սիրահարվում է մի երիտասարդի: Սակայն նրա ծնողները դեմ են այդ սիրուն և ստիպում են աղջկան ամուսնանալ ուրիշի հետ: Փարվանան չի հնազանդվում և գերադասում է նետվել անդունդը, քան ապրել առանց սիրելիի: Նրա վիշտն այնքան մեծ է, որ նույնիսկ բնությունն է տխրում: Այսպես, բալլադը պատկերում է սիրո և անձնազոհության ուժը: Բալլադը բանաստեղծական ստեղծագործություն է, որը պատմում է դրամատիկ, հաճախ ողբերգական կամ խորհրդավոր դեպք: Թումանյանի հայտնի բալլադներից են՝ «Փարվանա» – աղջիկը զոհվում է սիրո համար, «Ախթամար» – երիտասարդը ջրահեղձվում է սիրելիի համար, «Սասունցի Դավիթը» – հերոսական պայքարի մասին: Թումանյանի բալլադները հիմնված են լեգենդների և ժողովրդական ավանդույթների վրա:

6. Կարդալ Թմկաբերդի առումը, արձակ շարադրել Թումանյանի «Թմկաբերդի առումը» պոեմի բովանդակությունը (շարադրանքը պետք է կազմված լինի 5-7 նախադասությունից  և պարունակի 50-60 բառ):
Փորձիր պարզել՝  ինչ է պոեմը:
Պոեմը մեծածավալ բանաստեղծական ստեղծագործություն է, որը հաճախ նկարագրում է պատմական կամ լեգենդար իրադարձություններ: Թումանյանի «Թմկաբերդի առումը» պոեմում պատմվում է Թմկաբերդ ամրոցի գրավման մասին: Բերդի տիրուհին՝ գեղեցիկ իշխանուհին, սիրահարվում է թշնամու զորապետին և դավաճանությամբ հանձնում է բերդը: Սակայն, երբ տեսնում է հայրենիքի կործանումը, ինքնասպան է լինում: Պոեմն ընդգծում է հայրենասիրության և դավաճանության հակադրությունը: 7. Թումանյանը բազմաժանր ստեղծագործող է: Բացի վերը թվարկածից, էլ ինչ ժանրերով է Թումանյանը ստեղծագործել: Կարդա, բեր օրինակներ: Փորձիր պարզել՝  ինչ ասել է գրական ժանր: Գրական ժանրը գրական ստեղծագործությունների դասակարգումն է ըստ ձևի, բովանդակության և կառուցվածքի: Գրականության հիմնական ժանրերն են էպոսը, լիրիկան և դրաման, որոնք իրենց հերթին բաժանվում են տարբեր ենթաժանրերի: Հովհաննես Թումանյանը բազմաժանր ստեղծագործող էր: Նա գրել է՝ Բանաստեղծություններ (օրինակ՝ «Աշուն»,) Բալլադներ (օրինակ՝ «Փարվանա», «Ախթամար») Պոեմներ (օրինակ՝ «Թմկաբերդի առումը», «Անուշ») Աղբյուրավեպեր (օրինակ՝ «Գիքորը») Հեքիաթներ (օրինակ՝ «Սուտասանը», «Կիկոսի մահը») Առակներ (օրինակ՝ «Ծիտը», «Աղվեսն ու կատուն») Վիպակ (օրինակ՝ «Անուշ») Թումանյանի ստեղծագործություններն առանձնանում են ժողովրդական ոճով, խոր իմաստով և լեզվի գեղեցկությամբ:

1. Ваза стоит на окне. Кто поставил вазу на окно?

2. Это кресло всегда стояло около дивана. Почему вы переставили его у двери?

3. Раньше телевизор стоял у окна, а теперь мы поставили его здесь.

4. Пожалуйста, поставьте стулья на место.

5. Надо поставить цветы в воду.

б)

1. Я вошёл в комнату и положил портфель на стул. Портфель лежит на стуле.

2. Девушка положила книгу на стол и вышла из комнаты. Где книга, о которой вы говорили? — Она лежит на столе в вашей комнате.

3. Я всегда кладу деньги в бумажник. Не клади деньги в карман, положи их в бумажник. Деньги должны лежать не в кармане, а в бумажнике.

4. Почему ты никогда не кладёшь свои вещи на место? Пожалуйста, сразу положи свои джинсы в шкаф, повесь свою куртку на вешалку.

в)

1. — Где висит моё пальто? — Куда вы повесили моё пальто? — Ваше пальто висит в передней.

2. Платья и костюмы висят в шкафу. Жена повесила свои платья и костюмы в шкаф.

3. Чей портрет висит в вашей комнате?

4. Вы можете повесить ваш плащ сюда.

5. Повесь пожалуйста, куртку в шкаф.

г)

1. Не клади деньги в карман! Положи их в бумажник!

2. Почему ты бросил книгу на пол? Она раньше лежала на полке. Положи её обратно, пожалуйста!

3. — Куда ты положил мою куртку?! — Я положил её в шкаф.

Задание2.

Прочитайте текст Немного Шерлок Холмс. Коротко своими словами изложите содержание текста, не упустив важных деталей.

Однажды английский писатель Артур Конан Дойль, врач по образованию, приехал в Париж. На вокзале к нему подошёл таксист, взял его чемодан и посадил в машину.

— Куда вас отвезти, месье Конан Дойль?

Он удивился:

— Откуда вы меня знаете?

— Я догадался. Вы приехали с юга Франции, у вас загар, на пальце чернильное пятно — значит, вы писатель. По одежде видно, что она лондонская, а по манере — что вы врач.

Он был поражён:

— Да вы настоящий Шерлок Холмс!

— Всё так, — усмехнулся таксист, — но на вашем чемодане написано ваше имя.

Задание 3.

1. Жители заботятся о своём городе, как о собственном доме, любят его, ухаживают за ним.

2. Дома выкрашены светлыми красками и напоминают разноцветную радугу.

3. Я бы озаглавил этот текст «Город без забот», потому что в нем нет ни бедности, ни печали, а все живут в мире и гармонии, наслаждаясь жизнью.

4. Компьютеры для жителей этого города уже стали вчерашним днём здесь предпочитают непосредственное общение друг с другом.

5. Тяжёлую работу выполняют роботы. Люди заботятся о них и совершенствуют их, не опасаясь безработицы.

1. Ваза стоит на окне. Кто поставил вазу на окно?

2. Это кресло всегда стояло около дивана. Почему вы переставили его у двери?

3. Раньше телевизор стоял у окна, а теперь мы поставили его здесь.

4. Пожалуйста, поставьте стулья на место.

5. Надо поставить цветы в воду.

б)

1. Я вошёл в комнату и положил портфель на стул. Портфель лежит на стуле.

2. Девушка положила книгу на стол и вышла из комнаты. Где книга, о которой вы говорили? — Она лежит на столе в вашей комнате.

3. Я всегда кладу деньги в бумажник. Не клади деньги в карман, положи их в бумажник. Деньги должны лежать не в кармане, а в бумажнике.

4. Почему ты никогда не кладёшь свои вещи на место? Пожалуйста, сразу положи свои джинсы в шкаф, повесь свою куртку на вешалку.

в)

1. — Где висит моё пальто? — Куда вы повесили моё пальто? — Ваше пальто висит в передней.

2. Платья и костюмы висят в шкафу. Жена повесила свои платья и костюмы в шкаф.

3. Чей портрет висит в вашей комнате?

4. Вы можете повесить ваш плащ сюда.

5. Повесь пожалуйста, куртку в шкаф.

г)

1. Не клади деньги в карман! Положи их в бумажник!

2. Почему ты бросил книгу на пол? Она раньше лежала на полке. Положи её обратно, пожалуйста!

3. — Куда ты положил мою куртку?! — Я положил её в шкаф.

Задание2.

Прочитайте текст Немного Шерлок Холмс. Коротко своими словами изложите содержание текста, не упустив важных деталей.

Однажды английский писатель Артур Конан Дойль, врач по образованию, приехал в Париж. На вокзале к нему подошёл таксист, взял его чемодан и посадил в машину.

— Куда вас отвезти, месье Конан Дойль?

Он удивился:

— Откуда вы меня знаете?

— Я догадался. Вы приехали с юга Франции, у вас загар, на пальце чернильное пятно — значит, вы писатель. По одежде видно, что она лондонская, а по манере — что вы врач.

Он был поражён:

— Да вы настоящий Шерлок Холмс!

— Всё так, — усмехнулся таксист, — но на вашем чемодане написано ваше имя.

Задание 3.

1. Жители заботятся о своём городе, как о собственном доме, любят его, ухаживают за ним.

2. Дома выкрашены светлыми красками и напоминают разноцветную радугу.

3. Я бы озаглавил этот текст «Город без забот», потому что в нем нет ни бедности, ни печали, а все живут в мире и гармонии, наслаждаясь жизнью.

4. Компьютеры для жителей этого города уже стали вчерашним днём здесь предпочитают непосредственное общение друг с другом.

5. Тяжёлую работу выполняют роботы. Люди заботятся о них и совершенствуют их, не опасаясь безработицы.

06:00 — Արթնանում եմ։
06:20 —Գնում եմ վազելու։
7։10 — Գալիս եմ տուն լոգանք եմ ընդհունում։
08:00 — Նախաճաշում եմ։
8։30—Սսկսում եմ պատրաստվել։
08:50 –—Դուրս եմ գալիս տանից։
09:00 —Հասնում եմ դպրոց։
09։00-09։20 —Մասնակցում եմ տնդհանուր պարապմունքին
09:20-14:20 —Մասնակցում եմ դասերին։
15:00 —Վերադառնում եմ տուն։
15:30 — Ճաշում եմ։
16:00-19։30— Հաճախում եմ պարապմունքների։
20։00 —Ընթրում եմ։
20։30-22։00 — Կատարում եմ տնային աշխատանքներս։
22։30— Լոգանք եմ ընդհունում։
23։10– Քնում եմ։

Առղջ ապրելակերպի սկզբունքները:

Առողջ ապրելակերպի սկզբունքները ներառում են մի քանի կարևոր բաղադրիչներ:Սնունդը պոտք է լինի կարգավորված և կազմված սպիտակուցներից,ածղաջրերից,ճարպերից, վիտամիններից և միկրոտարրերից: Այսպիսի բաղադրիչներց կազմված սնունդ ընդհունելով օրվա ընթացքում կլինենք ավելի առույգ։

Քունը շատ կարևոր է. օրվա ընթացքում պետք է առնվազն 8 ժամ քնել։Կանոնավոր քնի ընթացքում մարդու օրգանիզմը աշխատում է ճիշտ և նպաստում է նաև լինել առողջ։

Առողջ ապրելակերպը նաև վերաբերվում է ֆիզիկական ակտիվությանը օրինակ մարդիք ովքեր զբաղվում են սպորտով նրանց ավելի հետ է տրվում առօրյա կյանքը և շնչառական օրգաննների և ամբողջ մարմնի վրա։

1.
1) 12
2) 12.5

2.
1)120/13
2)13

3.
1) HN² = CN * NB, 144= 6 * NB, NB = 24, CB=24+6=30
HM² = MC * MA, 36 = 12 * MA, MA = 3, AC=3+12=15
Պատ․՝ CB=30

2) S = 30*15/2 = 225 սմ²

4.
1) HN² = CN * NB, 64= 4 * NB, NB = 16, CB=4+16=20
HM² = MC * MA, 16= 8 * MA, MA = 2, AC=2+8=10
Պատ․՝ CB=20

2) S=10*20/2=100 սմ²

5.
1) ? 2) ?

Գենետիկայի հիմնական հասկացությունները, ժառանգականություն և փոփոխականություն  Մենդելի 1-ին օրենք, գենոտիպ և ֆենոտիպ:

Ամփոփիչ հանձնարարություն՝

1․Նկարագրել ին՞չ է գենոտիպը, ֆենոտիպը, դոմինատ և ռեցեսիվ գեները,բերել  օրինակներ։

Յուրաքանչյուր օրգանիզմի բոլոր գեների ամբողջությունը կոչվում է գենոտիպ:

Օրգանիզմների բոլոր հատկանիշների ամբողջությունը կոչվում է ֆենոտիպ: Այն իր մեջ ներառում է արտաքին, տեսանելի հատկանիշների (մաշկի կամ մազերի գույնը, քթի կամ ականջի ձևը և այլն)։

Դոմինանտ գենը այն գենն է, որը գերակշռում է և ճնշում է մյուս՝ թույլ կամ ռեցեսիվ գենին։ Այդ պատճառով դոմինանտ գենը կարող է արտահայտվել օրգանիզմում, նույնիսկ եթե այն ներկա է միայն մեկ ծնողից։ Ի տարբերություն դրա, ռեցեսիվ գենը ավելի թույլ ազդեցություն ունի և չի արտահայտվում, եթե առկա է նաև դոմինանտ գեն։ Ռեցեսիվ գենը կարող է արտահայտվել միայն այն դեպքում, երբ տվյալ գենը ներկա է և՛ մոր, և՛ հոր գենոտիպում։ Այսինքն՝ պետք է երեխային անցած լինեն նույն ռեցեսիվ գեները երկու ծնողներից էլ, որպեսզի այդ հատկանիշը երևա։

Օրինակ՝ աչքի գույնը կարող է ժառանգվել այս ձևով։ Շականագույն աչքի գենը դոմինանտ է, իսկ երկնագույնը՝ ռեցեսիվ։ Եթե մարդը ժառանգում է մեկ շականագույն և մեկ երկնագույն գեն, ապա աչքերը կլինեն շականագույն, որովհետև դոմինանտ գենն է գերակշռում։ Սակայն եթե մարդը ստանում է երկու երկնագույն գեն՝ մեկական մորից և հորից, ապա նրա աչքերը կլինեն երկնագույն։

2․Նկարագրել ժառանգականության և փոփոխականության դերը օրգանիզմների զարգացման պրոցեսում և էվոլյուցիայում։

Ժառանգականությունը օրգանիզմերի հատկությունն է, որի շնորհիվ սերունդները ծնողներից գեների միջոցով ստանում են ֆիզիկական և կենսաբանական հատկանիշներ։

Օրգանիզմի անհատական զարգացման ընթացքում նոր հատկանիշներ ձեռք բերելու ունակությունը կոչվում է փոփոխականություն․ լինում են ժառանգական և ոչ ժառանգական։